12. Festiwal Ekodzieło w Bielsku-Białej

31.05.2026

Tegoroczna edycja Festiwalu Ekodzieło w Bielsku-Białej odbyła się w Tajemniczym Ogrodzie w obrębie Cmentarza Żydowskiego. Przez dwa dni festiwalowe (19-20 maja) zespół Klubu Gaja pracował warsztatowo z młodzieżą z VIII Liceum Ogólnokształcącego tzw. „Medyka” i Szkoły Podstawowej nr 27. Działania festiwalowe w Tajemniczym Ogrodzie łączyły ekologię, sztukę i historię miejsca. Młodzi ludzie uczestniczyli w działaniach performatywnych „Wydeptywania”, które poprowadził Jacek Bożek. Zaangażowali się realizację „Bramy”, którą stworzył Jarosław Koziara – artysta sztuk wizualnych i land artu. Na zakończenie festiwalu Klub Gaja i Galeria Bielska BWA zaprosili młodzież oraz przedstawicieli Gminy Wyznaniowej Żydowskiej i Miasta Bielska-Białej na wernisaż „Bramy” i otwarcie symbolicznego Przejścia pomiędzy Światami – Sacrum i Profanum.

Cisza Tajemniczego Ogrodu nastraja do zadumy i koncentruje myśli i uczucia odwiedzających na przyrodzie i jej pięknie, które otacza każdego odwiedzającego to niezwykłe miejsce. Dodatkowym atutem kierującym uczestników warsztatów i spacerów ku własnemu wnętrzu stają się obiekty stworzone przez artystów w duchu land artu , które możemy odkrywać spacerując po terenie Tajemniczego Ogrodu. Niezwykle ważne w planowaniu i tworzeniu artystycznych przedsięwzięć jest zachowanie tego miejsca jako enklawy poświęconej dzikiej przyrodzie, sztuce i pamięci. W taki właśnie sposób przyszło nam pracować z artystą Jarosławem Koziarą przy tworzeniu „Bramy” oddzielającej symbolicznie świat Profanum od świata Sacrum. Tym bardziej jest to ważne, gdyż zasadniczo w Tajemniczym Ogrodzie te światy nie są oddzielne i przenikają się na każdym poziomie.

„Brama”, do której współtworzenia artysta zaprosił młodzież z VIII Liceum Ogólnokształcącego, powstała z gałęzi i naturalnie wpisała się w krajobraz Tajemniczego Ogrodu. W wernisażu „Bramy” wzięli udział: Dorota Wiewióra przewodnicząca Gminy Wyznaniowej Żydowskiej, Wiesław Maj naczelnik Wydziału Gospodarki Miejskiej UM Bielska-Białej, Agata Smalcerz dyrektorka Galerii Bielskiej BWA. W wydarzeniu wzięli udział także bielszczanie i bielszczanki, fani sztuki Jarosława Koziary. Znalazł się też czas na autograf Jarka na zaprojektowanej przez niego okładce nowej płyty formacji Voo Voo.

Agata Smalcerz, dyrektorka Galerii Bielskiej BWA, podkreślała „Cieszę, że po raz kolejny raz możemy gościć Jarosława Koziarę w Bielsku-Białej. Artysta jest znany z monumentalnych realizacji landartowych oraz wielu scenografii jak np. finałów Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy czy Męskiego Grania. Kilka lat temu, także w ramach Festiwalu Ekodzieło Jarek stworzył efemeryczne domki dla owadów, które kilka lat stały przed Galerią Bielską BWA. Powstanie Bramy w Tajemniczym Ogrodzie łączy jeszcze wątek Stolic Kultury. Artysta z Lublina, miasta, które będzie Europejską Stolicą Kultury w 2029 roku, odwiedził Bielsko-Białą, pierwszą Polską Stolicę Kultury”.

Jarosław Koziara, artysta, mówił „Nawiązując do Bramy, nie bał bym się słowa Profanum. Brzmi trochę strasznie, ale jest częścią naszej rzeczywistości. Nie można całe życie świętować. Jest dzień święty i dzień powszedni. Jest śmierć i życie, dzień i noc, ciągła opozycja. W tej opozycji jest ruch, bez niego znaleźlibyśmy się w stagnacji. Kiedyś wymyśliłem sobie, będąc absolwentem Technikum Pszczelarskiego, że nie będę zajmował się pszczołami. Poszedłem w kierunku sztuki. Później te dwie umiejętności zmiksowałem. Zacząłem uprawić sztukę w naturze, naturę w sztuce. Do tej pory to połączenie mnie fascynuje. Wchodzimy w dialog, nie jesteśmy sami ze swoim tworzywem, nasze działanie poddawane jest korekcie przez naturę. Ona czasami nie tylko zniweczyła moje działania, ale powodowała, że moja praca stawała się dużą niespodzianką. Była to wartość dodana, którą sobie cenię i kultywuję. Dziękuję za zaproszenie, na dzień dobry pracowaliśmy w ulewnym deszczu. Potem wyszło słońce! Teraz zapraszam do Przejścia”.

Po wernisażu Jacek Bożek, zaprosił wszystkich chętnych na spacer w ciszy, w przestrzeń sacrum dzikiej przyrody Tajemniczego Ogrodu. Spacer rozpoczął się pierwszym przejściem przez „Bramę”.

„Idziemy w ciszy przysłuchując się głosom przyrody i miasta. Zadajemy sobie pytanie, jak przejść przez nasze życie świadomie i z uwagą na potrzeby nasze i innych. Aby kontaktować się z samym sobą i światem, który nas otacza, potrzebne są nam chwile jak ta, ale i miejsca takie jak Tajemniczy Ogród. To On daje nam sposobność wytchnienia w świecie rozedrgania i pośpiechu. To On przypomina, co jest ważne, a może najważniejsze. Za to z wdzięcznością myślę o wszystkich tych, którzy pomagają w opiece nad tym niezwykłym miejscem” powiedział Jacek Bożek, założyciel i lider Klubu Gaja.

Działania warsztatowe z młodzieżą z bielskich szkół trwały dwa dni (19-20 maja). W pierwszym dniu, podczas „Wydeptywania” młodzież po wprowadzeniu w kontekst miejsca, wysłuchaniu opowieści o historii Cmentarza Żydowskiego i powstania Tajemniczego Ogrodu pracowała z ciszą, zanurzona w gęstwinie dzikiej przyrody. Podczas warsztatu land artu współtworzyła z artystą „Bramę”. W drugim dniu, zespół Klubu Gaja zaprosił młodzież do udziału w warsztatach o łąkach kwietnych, owadach, wiewiórkach połączonych z porządkowaniem Tajemniczego Ogrodu i usuwaniem rośliny inwazyjnej redestowca ostrokończystego.

Tegoroczna edycja Festiwalu Ekodzieło odbyła się w Bielsku-Białej i Gminie Wilkowice. Wydarzenia 12. Festiwalu Ekodzieło zostały wpisane w program wydarzeń Bielska-Białej, pierwszej Polskiej Stolicy Kultury i została dofinasowana ze środków Miasta Bielska-Białej i Gminy Wilkowice.

Honorowy Patronat
Prezydenta Miasta Bielska-Białej Jarosława Klimaszewskiego oraz Wójta Gminy Wilkowice Macieja Mrówki.

Partnerzy: Miasto Bielsko-Biała Polska Stolica Kultury 2026, Gmina Wyznaniowa Żydowska w Bielsku-Białej, Galeria Bielska BWA, Davines, Zakład Gospodarki Odpadami w Bielsku-Białej, Eko-Wtór Jakubiec, Gmina Wilkowice, Gminny Ośrodek Kultury „Promyk” w Bystrej.

ZABACZ FOTO RELACJĘ Z 12. FESTIWALU EKODZIEŁO W TAJEMNICZYM OGRODZIE >>>

 

Home 9 Aktualności 9 12. Festiwal Ekodzieło w Bielsku-Białej